قالب های دندانی کاربرد زیادی در مراکز دندانپزشکی دارند. این قالب ها با دهان و دندان های بیمار در تماس هستند، بنابراین ضدعفونی کردن آن ها بسیار اهمیت دارد. پروسه ضدعفونی کردن قالب های دندانی می بایست توسط مرکز دندانپزشکی صورت بگیرد و بعد از آن دندانپزشک می تواند قالب ها را به لابراتوار دندانسازی ارسال کند.
دو راه برای ضدعفونی این قالب ها وجود دارد که شامل ضدعفونی از طریق اسپری کردن محلول و ضدعفونی از طریق غوطه ور کردن در محلول می باشند.
نحوه ضدعفونی تجهیزات دندانپزشکی
ما در این مطلب به بررسی این روش ها پرداخته و هر کدام را برای شما شرح می دهیم.
قالب دندانی چیست؟
قالب دندانی با قرار گرفتن در دهان، شکل دندان ها و لثه ها را به خود می گیرد. بنابراین دندانپزشک با در اختیار داشتن یک نمونه از دهان شما می تواند به راحتی چیزهایی مانند ارتودنسی، ایمپلنت، دندان مصنوعی و… را مطابق با دهان و دندان های بیمار بسازد.
قالب های دندانی در دو نوع سنتی و دیجیتال موجود هستند. نوع سنتی آن ها از موادی مانند سیلیکون تراکمی، پلی اتر، آلژینات و… ساخته می شوند و طرز کار آن ها هم واضح است. آن ها به وسیله دندان ها و لثه ها فرم می گیرند.
اما نوع دیجیتال آن ها که به اسکنرهای داخل دهانی معروف هستند، به وسیله یک اسکنر کار می کنند. بدین صورت که اسکنر را در داخل دهان بیمار قرار می دهند و این وسیله می تواند فضای درون دهان بیمار را اسکن کند و به صورت یک فایل سه بعدی در بیاورد.

اهمیت ضدعفونی قالب های دندانی
قالب های دندانی وارد دهان بیمار می شوند و بنابراین با بزاق و یا حتی خون بیمار تماس پیدا می کنند. پس قالب های دندانی می توانند عامل انتقال بیماری های مختلفی مانند هپاتیت به پرسنل دندانپزشکی و یا آزمایشگاه شوند.
تحقیقات نشان می دهند که باکتری هایی مانند سل و هپاتیت B می توانند تا یک هفته بر روی قالب های دندانی زنده بمانند. همچنین متخصصانی که در زمینه دندانپزشکی فعالیت دارند 5 تا 10 برابر بیشتر احتمال دارد که به این بیماری ها مبتلا شوند.
بنابراین می توان گفت که عمل ضدعفونی کردن قالب های دندانی باید به صورت اصولی انجام شود تا از انتقال بیماری های مختلف مخصوصا به پرسنل جلوگیری شود.
آیا می توان تنها با آب قالب های دندانی را ضدعفونی کرد؟
خیر! آب تنها می تواند آلودگی های بزرگ و ظاهری را از بین ببرد. تا سال 1991 میلادی تصور بر این بود که تنها با آب می توان قالب های دندانی را ضدعفونی نمود. ولی بعد از آن تحقیقاتی که در این زمینه شکل گرفت، این را نشان داد که آب نمی تواند تمام باکتری ها را از بین ببرد و پس از شست و شوی قالب ها با آب، هنوز هم 60 درصد از میکروارگانیسم ها بر روی قالب ها باقی می ماند.
پس برای ضدعفونی قالب های دندانی نمی توان تنها به شست و شو با آب اکتفا کرد.
متداول ترین روش ها برای ضدعفونی قالب های دندانی
همانطور که در ابتدای مقاله به آن اشاره کردیم، دو روش متداول برای ضدعفونی قالب های دندانی وجود دارد که عبارت اند از روش اسپری کردن و روش غوطه ور کردن.
غوطه ور کردن در محلول ضدعفونی کننده
این روش موثرترین و بهترین روش برای ضدعفونی کردن قالب های دندانی می باشد. دلیل آن هم این است که در روش غوطه ور کردن، تمام سطوح قالب با محلول تماس پیدا می کنند، همچنین محلول ضدعفونی کننده به مدت چند دقیقه با سطح قالب دندانی تماس پیدا می کند که این امر تاثیر ضدعفونی کنندگی آن را به مراتب بیشتر می کند.
مراحل ضدعفونی کردن قالب دندانی با روش غوطه وری
1.بعد از اینکه قالب را از دهان بیمار خارج کردید، سریعا باید آن را با استفاده از آب جاری که دمای آن با دمای اتاق یکسان است، بشورید. در این مرحله باید آلودگی هایی مانند بزاق و خون که با چشم غیر مسلح دیده می شوند را بشورید.
در صورتی که میزان آلودگی های موجود بر روی قالب بسیار زیاد است، باید از دستگاه اولتراسونیک برای ضدعفونی قالب استفاده کنید.
2.سپس قالب های دندانی را در محلول ضدعفونی کننده غوطه ور کنید. برای غوطه ور کردن قالب ها در محلول ضدعفونی کننده می توانید از ظرف غوطه وری یا همان دکوباکس استفاده کنید. با کلیک بر روی این لینک می توانید انواع ظرف غوطه وری را مشاهده کنید.
توجه داشته باشید که برخی از محلول های ضدعفونی کننده ممکن است به قالب های شما آسیب وارد کنند. پس حتما در انتخاب محلول به این مورد دقت کنید.
3. قالب های دندانی را از درون دکوباکس خارج کنید و آن ها را با آبی که دمای آن با دمای اتاق یکسان است بشورید.
4.پس از شستن قالب ها، آن ها را در درون بسته های پلاستیکی قرار دهید تا رطوبت آن ها از بین نرود. در صورتی که قالب ها رطوبت خود را از دست بدهند، حجم آن ها دچار تغییر می شود.
5.حالا می توانید قالب های خود را با خیال راحت به لابراتوار دندانسازی ارسال کنید.
اسپری کردن محلول ضدعفونی کننده بر روی قالب

روش اسپری کردن محلول ضدعفونی کننده بر روی قالب به اندازه روش غوطه ور کردن تاثیر ندارد و زیاد هم توصیه نمی شود. با روش اسپری کردن، برخی از بخش های قالب ممکن است به خوبی ضدعفونی نشوند و حتی ممکن است محلول با برخی از قسمت های قالب هیچ تماسی برقرار نکند.
به علاوه اسپری کردن محلول بر روی قالب دندانی می تواند موجب تنفس بخارهای محلول توسط پرسنل دندانپزشکی شود که این امر ضررهای زیادی برای سلامت پرسنل دارد.
پس بهتر است تا از روش اسپری کردن برای ضدعفونی قالب دندانی استفاده نشود و به جای آن از روش غوطه ور کردن استفاده کنید.
اگر خواستید از روش اسپری کردن برای ضدعفونی قالب های دندانی استفاده کنید، نازل اسپری و قالب را درون یک کیسه قرار دهید، به طوری که محلول به بیرون از کیسه پاشیده نشود. پس از اسپری کردن، درب کیسه را محکم ببندید و چند دقیقه آن را رها کنید تا محلول بر روی سطح قالب باقی بماند. سپس می توانید قالب را از کیسه خارج کنید و آن را بشورید.
علاوه بر روش غوطه ور کردن و روش اسپری کردن، روش های دیگری مانند ضدعفونی در ماکروویو و ضدعفونی با استفاده از اشعه فرابنفش وجود دارند که در آینده به آن ها می پردازیم.
تجهیزات پزشکی چگونه ضدعفونی می شوند؟
آیا غوطه ور کردن قالب دندانی در محلول ضدعفونی کننده موجب تغییر ابعاد آن می شود؟
خیر! البته این مورد به محلولی که از آن استفاده می کنید بستگی دارد. طبق این تحقیق ضدعفونی کردن قالب های دندانی با غوطه ور کردن در برخی از محلول ها مانند هیپوکلریت سدیم نیم تا 1 درصد تاثیر ناچیزی بر ابعاد و اندازه های آن ها می گذارد.
این تحقیق محلول های دیگری مانند گلوتارآلئیدها، فنل و پوویدون آیوداینی که در آب رقیق شده را نیز مورد بررسی قرار داده و تاثیری در تغییر ابعاد قالب ها مشاهده نکرده است.

آیا دستگاه اسکنر داخلی دهان(قالب دیجیتال دندان) را باید ضدعفونی کنیم؟
بله! دستگاه اسکنر داخلی دهان با اینکه مانند قالب سنتی تماس گسترده ای با اجزای دهان ندارد، ولی باز هم چون در درون دهان قرار می گیرد؛ احتمال بسیار زیادی دارد که به بزاق و یا خون آلوده شود.
پس بایستی دستگاه اسکنر را هم پس از هر بار استفاده به خوبی ضدعفونی کنیم. البته به این موضوع حتما توجه داشته باشید که نمی توان دستگاه اسکنر داخل دهانی را با روش غوطه ور کردن در محلول ضدعفونی کرد، زیرا هم دستگاه به طور جدی آسیب می بیند و هم خطر برق گرفتگی ایجاد می شود.
سلب مسئولیت
وبسایت fadaeimed هیچ مسئولیتی در قبال روش های ارائه شده در این مقاله را به عهده نمی گیرد و تصمیم دندانپزشک مبتنی بر پیاده سازی این روش ها تحت اختیار خود دندانپزشک می باشد. همچنین وبسایت fadaeimed شما را تنها به استفاده از این روش ها محدود نمی سازد.